خلاقیت یک فرایند است، نه یک نتیجه | مجموعه یادداشتهای مدیریت تفکر (قسمت ۱۸ از ۱۶۴)
با عرض تبریک بعثت رسول اکرم (صلیاللهعلیهوآلهوسلم)، همانطور که در شمارههای گذشته بیان شد، تفکر سرچشمۀ تمام نیروهای انسان و مرز و رمز ممتازی است که انسان را از دیگر موجودات عالم جدا میکند. اگر این نیرو از انسان گرفته شود، جز مشتی استخوان و گوشت و پوست چیزی از او بهجای نخواهد ماند.
ای برادر، تو همه اندیشهای
مابقی خود استخوان و ریشهای
دربارۀ بعضی از شیوهها و سبکهای تفکر و تفکر مثبت هم بحثهایی ارائه کردم. با تفکر مثبت، زمینههای خلاقیت نیز فراهم میشود و تفکر واگرا و تفکر خلاق بروز میکند. تفکر خلاق بهعنوان قویترین روش حل مسئله، امروزه در تمامی علوم و فنون سهم ویژهای دارد. طبق نظر کارشناسان، این تفکر امکان توسعه و پرورش دارد و اکتسابی است. تفکر خلاق به آن نوع فعالیت فکری و ذهنی گفته میشود که به حل مسائل دشوار میپردازد یا برای مسائل قدیمی، راهحلهای تازهای کشف میکند و به ابداع و اختراع منجر میشود.
عواملی که باعث بروز و تقویت خلاقیت در انسانها میشوند عبارتاند از:
۱. انگیزه
۲. تلاش و پشتکار
۳. تجربه
۴. دانش
۵. تصور و تخیل
بهعبارت دیگر، حاصلضرب انگیزه و تلاش و تخیل انسان اگر با دانش و تجربۀ او جمع شود، قدرت خلاقیت او بهدست میآید.
به این معادله و نکات زیر دربارۀ خلاقیت توجه کنید و خودتان را آماده کنید تا انشاءالله هفتۀ آینده به تمرینها و تکنیکهای پرورش آن بپردازیم.
خلاقیت یکی از راههای تفکر است و مترادف هوش نیست. خلاقیت فرایند است، نه نتیجه یا محصول. خلاقیت از تفکر واگرا نشأت میگیرد. خلاقیت با استقلال فکر و اعتمادبهنفس همراه است. خلاقیت از طریق کنجکاوی، مشاهدۀ حساسیت، آزمایش، تجربه و تخیل توسعه مییابد. باید باور کنیم که تمام انسانها از نیروی خلاقیت برخوردار هستند.
فهرستی از خصوصیات آدمهای خلاقی که میشناسید تهیه و با خصوصیات خودتان مقایسه کنید.
نویسنده: جلیل معماریانی
یکشنبه، ۲۰ تیر ۱۳۸۹، روزنامه خراسان شمارۀ ۱۷۵۹۵
