موفقیت امروز ناشی از راهحلهای دیروز است | مجموعه یادداشتهای مدیریت تفکر (قسمت ۲۷ از ۱۶۴)
سلام و با آرزوی قبولی طاعات و عبادات و تبریک عید سعید فطر. در شمارههای قبل به ارائۀ مختصر بعضی از سبکهای تفکر پرداختیم و در آخرین بحث، به اولین اصل برخورد سیستمی با مسائل اشاره کردیم. ضمن تفیادآوری مجدد اولین قانون، ادامۀ بحث تقدیم میگردد:
۱. مسائل امروز ناشی از راهحلهای گذشته است.
۲. اجبار و شتابزدگی برای رشد سریع، معمولاً نتیجهای معکوس دارد
در نگاهی سیستمی، اجزای مختلف سیستم باید بهصورت هماهنگ رشد کنند. نبودن هماهنگی در سرعت رشد اجزای سیستم، باعث کندی و شاید ازکارافتادن سیستم باشد. برای نمونه، اگر در یک جامعه، وضعیت ظاهری و نمادها در یک جهت حرکت کنند، ولی اندیشههای افراد آن جامعه در جهت دیگری باشد، ممکن است اختلالاتی پیش بیاید. یا اگر دانش و اطلاعات یک فرد گسترش پیدا کند، اما احساس و عاطفۀ او رشد نکند، به انسانی طبیعی و موفق تبدیل نمیشود. باید همزمان اما متناسب و با برنامهریزی حسابشده، به جنبههای مختلف او پرداخت.
معمولاً در تربیت نسل امروز، بعضی از پدران و مادران به این نکته کمتر توجه میکنند و پس از مدتی، غافلگیر میشوند. ایجاد تعامل در سیستم، مستلزم رسیدگی همزمان به جنبهها و عناصر مختلف آن است. بعضیوقتها خروجی کارهای ما مثل کاریکاتور، خندهدار و کاملاً نامتناسب است. در این وضعیت، معمولاً بازدهی کلی پایین میآید.
تفکر سیستمی مانع رشد کاریکاتوری نتایج است. در مسئلۀ اعتقادات هم بههمینترتیب ممکن است بخشی از وجود انسان، به خدا ایمان بیاورد، مثل گوش، ولی چشم او یا قلب او همراهی نکند. پس باید در تربیت و معنویت به تمام جنبههای وجود پرداخت. تحقیقات نشان میدهد مکتبهایی که انسانها طراحی میکنند، مثل بسیاری از عرفانهای خودساختۀ امروز، ممکن است برای بخشی از انسان، مثل ذهن او یا احساس او، طرحی داشته باشند؛ اما چون از شناخت جامعیت انسان محروم هستند، برنامههای آنها وجود کلی انسان را به رشد نمیرساند.
نویسنده: جلیل معماریانی
یکشنبه، ۲۱ شهریور ۱۳۸۹، روزنامه خراسان شمارۀ ۱۷۶۴۶
