توجه به هدف اصلی قبل از هر کار | مجموعه یادداشتهای مدیریت تفکر (قسمت 2۸ از ۱۶۴)
در شمارههای گذشته، به دو نکته از قوانین برخورد سیستمی با مسئله اشاره کردیم:
۱. مسائل امروز ناشی از راهحلهای دیروز است؛
۲. اجبار و شتابزدگی برای رشد سریع، معمولاً نتیجهای معکوس دارد.
و اینک ادامۀ مطلب:
۳. عملهای چشمبسته و کورکورانه معمولاً اثری منفی دارد
یکی از آثار تفکر، جلوگیری از دوبارهکاریهاست. اگر قبل از انجامدادن عمل، بهاندازۀ کافی و لازم فکر کنیم، جنبههای احتمالی و پیامدهای خاص آن تصمیم را بهخوبی شناسایی خواهیم کرد. عملهای بدون فکر باعث اتلاف زمان و اتلاف انرژی و اتلاف سرمایههای انسان میشوند. اگر با تفکر احساسی تصمیم بگیریم، معمولاً دچار اشتباه خواهیم شد.
در زندگی روزمره، بارها و بارها با تصمیماتی مواجه شدهایم که جز خرابکاری و دوبارهکاری و کندکاری نتیجهای دربرنداشته است. بهطور کلی، عملهای ما، در طرح و برنامه و هدف، معنا پیدا میکنند. توجه به هدفها در بسیاری از اوقات، مانع خرابکاری میشود. سعی کنید هربار که میخواهید کاری انجام دهید، حتماً از خودتان سؤال کنید که هدف چیست؟ پس از پایان این عمل، انتظار دارم به چه نتایجی برسم؟
معمولاً هدفها باعث جهتگیری بهتر عمل میشوند. وقتی هدفهایمان بهدرستی بیان میشود، برنامهریزیهایمان آسانتر و روانتر میشود. برای نمونه، وقتی کسی مهمانی را به خانهاش دعوت میکند، اگر از خصوصیات رفتاری و فکری او و سلیقهها و ذائقههای غذایی و عادات او اطلاع داشته باشد، با سرعت و آرامش بیشتری برای پذیرایی او برنامهریزی میکند و انرژی کمتری را صرف این کار میکند. اما اگر اطلاعی نداشته باشد، در برنامهریزی خود دچار ابهام و تردید و کندی میشود.
حتماً قبل از عمل، میزان آگاهیهای خود را دربارۀ کیفیت انجام آن، موانع آن، شیوههای بهبود آن و همچنین امکانات لازم و پیامدها و آثار و آفات آن، افزایش دهید. برای این کار، پژوهش و مطالعه لازم است؛ تفکر لازم است؛ مشورت با اهل فن لازم است و همچنین عبرتگرفتن از کارهای مشابه قبلی ضروری است.
آنها که ابتدا میبینند و بعد انتخاب میکنند و میروند، خیلی آسودهخاطرتر و مطمئنتر از کسانی خواهند بود که بدون رصدکردن میروند و بعد غافلگیر میشوند. استادی میگفت: «ببین و بیا.» او معتقد بود که این خیلی اشتباه است که خیلیها میگویند: «بیا و ببین.» اول باید بهدرستی تمام جوانب را ببینیم تا درهنگام عمل دچار تزلزل نشویم و نتایج عمل ما بهرههای فراوان داشته باشد.
نویسنده: جلیل معماریانی
یکشنبه، ۲۸ شهریور ۱۳۸۹، روزنامه خراسان شمارۀ ۱۷۶۵۲
