پیامدهای بینظمی فکری | سلسله یادداشتهای نظم فکری (قسمت ۱)
بسم الله الرحمن الرحیم
یکی از موضوعات بسیار مهمی که در بخشهای مختلف زندگی تأثیر آن مشاهده میشود فرایند تفکر است. تفکر به عنوان یک ضرورت که متاسفانه بطور شایستهای به آن پرداخته نشده است.
نتایج بسیاری از پژوهشها نشان میدهد که در مقوله فرهنگسازی و زمینهسازی و حساسسازی و آگاهسازی و توانمندسازی این حوزه شاهد کمکاریهای زیادی هستیم.
در بیان مباحث مختلف این حوزه مثل مبادی تفکر، روشهای تفکر، مواد تفکر، پیامدهای تفکر، آسیبشناسی تفکر و مواردی از این قبیل مبحث «نظم فکری» میتواند به عنوان یکی از زمینههای جدی بهبود وضعیت تفکر مورد بررسی قرار گیرد.
وقتی صحبت از بینظمی فکری به میان میآید به معنای این است که بین رفتارها و گفتارها و بین اندیشه و رفتار و در مسیر فرایند استدلال و استنتاج خطایی صورت میگیرد.
شاید بتوان بحث مغالطهها را نیز به عنوان یکی از پیامدهای بینظمی فکری در نظر گرفت.
به عنوان نمونه و آمادگی ذهنی به بعضی از موارد بینظمی فکری اشاره میکنیم:
۱. در هم فرورفتگی اوضاع فکری که باعث تشویش افکارمان و یا ابهام در آن میشود
۲. شتابزدگی در نتیجهگیری که یکی از دلایل آن بینظمی فکری است
۳. گم کردن اهداف و نقطههای خاص تعیین شده در زندگی
۴. ابهام در طرح سؤالات
۵. نادیده گرفتن بخشی از اطلاعات
۶. تحریفدادهها و تبیین غیردقیق آن
۷. نتیجهگیریهای نامعقول
۸. عدم توجه به مفروضات و پایش فرضها
۹. فراموشی مقدمات
۱۰. بیتوجهی به مبانی
۱۱. تفکر خودمحور
۱۲. تفکر احساسی
۱۳. ضعف در حل مسئله
۱۴. کندی فرایند تفکر
۱۵. کندی و خطا و ضعف در حوزه تصمیمگیری
۱۶. ضعف در شفافیت و تبیین افکار و گفتار
۱۷. بینش ناکافی نسبت به آگاهیهایمان
۱۸. تفکر غیر منطقی
۱۹. شتابزدگی در موضعگیریها
۲۰. جزماندیشی
۲۱. استفاده از واژههای غیرمرتبط
۲۲. تصمیمات غیرمرتبط
۲۳. ترکیب نامناسب از اجزای یک مسئله
۲۴. عدم تشخیص مسئلههای اصلی
۲۵. توقف در عمل
۲۶. عملهای پراکنده
۲۷. اقدامات غیرمرتبط
۲۸. آشفتگی رفتار
۲۹. آشفتگی گفتار
۳۰. تفکر سهلانگارانه
۳۱. تفکر سادهانگارانه
۳۲. تعصب در تحلیلها و تنظیمها
۳۳. عدم توانای یا ضعف توانایی در تنظیم افکار و رفتار
۳۴. خلط مباحث و مسائل
۳۵. تمرکز بر موارد غیرمهم
۳۶. از دست دادن عمر
۳۷. تعارض و تناقض در معیارها و شاخصهای زندگی
۳۸. ابهام در هدفگذاری
۳۹. عدم تناسب راهبردها و اهداف
۴۰. عدم تعیین راهبردهای اساسی زندگی
۴۱. ضعف در نظارتها و ارزیابیها
۴۲. عدم توانایی در سنجشها
۴۳. عدم خودکنترلی
۴۴. یکجانبهنگری
۴۵. تعمیمهای نابجا
۴۶. حذفهای نابجا
۴۷. تحریفهای نابجا
۴۸. ضعف در ارتباط وانتقال مفاهیم
۴۹. افت کارایی
۵۰. افت اثربخشی
۵۱. دوری از واقعبینی
انشاءالله در یادداشتهای بعدی به چیستی و چرایی و چگونگی نظم فکری و رابطههای آن با بخشهای مختلف سیستم تفکر خواهیم پرداخت.
نویسنده: جلیل معماریانی
چهارشنبه، ۳۰ مهر ۱۴۰۱، سایت نظم فکری
