تفکر روشمند؛ چرا و چگونه؟ | مجموعه یادداشتهای مدیریت تفکر (قسمت ۳۰ از ۱۶۴)
خدای بزرگ را سپاسگزاریم که توفیقمان داد دربارۀ فکرکردن، باهم گفتوگویی کنیم.
در شمارههای گذشته به بعضی از سبکها و روشهای فکرکردن اشارهای کردیم. در این بخش، بهکمک هم برای حل مسئلههای زندگی که معمولاً با آن سروکار داریم، اندکی فکر میکنیم.
از همین امروز صبح شروع میکنیم. وقتی از خواب بیدار شدید به چهچیزهایی فکر میکردید؟ لطفاًیک دقیقه فکر کنید. مثلاً چه باید بکنم؟ کارهای روزانهام را از کجا شروع کنم؟ چه خواهد شد؟ امروز با چهکسانی قرار است ملاقات کنم؟ و… .
معمولاً فکرهای ما به شکل سؤال در ذهن نقش میبندد. تعداد و سرعت این افکار، بسیار زیاد است و عدۀ کمی هستند که میتوانند بر آنها مسلط شوند. ما میتوانیم با مدیریت بر همین نوع سؤالها، فکرمان را کنترل کنیم. بسیاری از اوقات بهدلیل کنترل نکردن فکر، انرژی روانی و عاطفی زیادی از ما هدر میرود و از همه مهمتر، وقتمان که مهمترین سرمایۀ عمرمان است، بهراحتی در معرض زبانههای آتش وقتسوزی قرار میگیرد.
پیشنهاد میکنیم دربارۀ سؤالکردن، کمی تمرین کنید. حداقل به پنج واژۀ مثبت و سازنده بهمدت پنج دقیقه فکر کنید و راجعبه آنها سؤال طرح کنید.
هنگام برقراری رابطه با دیگران، نوع سؤالکردن ما در شیوۀ ارتباطمان تأثیر میگذارد. مثلاً وقتی از کسی سؤال میکنیم: «نظر شما دراینباره چیست؟» یا اینکه سؤال میکنیم: «بهنظر شما، کار من صحیح بودیا نه؟» یا اینکه سؤال میکنیم: «اگر جای من بودی، چه میکردی؟» یا «بهنظر شما، در این موارد چگونه باید برخورد کرد؟» و…، ظاهراً این سؤالات شبیه هم هستند و همه برای یک موضوع طرح شدهاند؛ ولی هریک، پیام متفاوتی را به ذهن مخاطب منتقل میکند.
با کوچکترین تغییر در هر بخش از سؤال، حتی تغییر در لحن سؤال و زمان پرسیدن سؤال، ممکن است موضوعی که به طرف مقابل منتقل میشود، کاملاً فرق کند. ما میتوانیم با کنترل سؤالهایمان، زمینهها و آثار ارتباط خودمان را با دیگران بهراحتی تغییر دهیم و بر آنها مدیریت کنیم. مدیریت بر فکر هم دقیقاً همینطور است.
سعی کنید هر روز صبح، چند سؤال نیروبخش از خودتان بپرسید. مثلاً الان از چه نعمتهایی برخوردار هستم که خیلیها بهدنبال آن هستند و خودم مدتها آرزو میکردم به آن برسم؟ با اینها چگونه برخورد میکنم؟ در این لحظه چه فرصتهای جدیدی در اختیار دارم که با بهکارگرفتن درست آن، حرکت و امید و سازندگی در زندگی من ایجاد گردد؟ کدامیک از تصمیمات امروزم میتواند در سرنوشت من تأثیرگذار باشد؟ چگونه؟ برای اینکه امروزم را به بهترین روز زندگی عمرم تبدیل کنم، چه تغییرات سادهای در رفتارم و ارتباطم باید ایجاد کنم؟
روزی سه تصمیم ساده بگیرید که روزتان را به بینظیرترین روز تبدیل کند. بهنظر شما، چگونه میتوان اینگونه زندگی کرد؟
نویسنده: جلیل معماریانی
یکشنبه، ۱۱ مهر ۱۳۸۹، روزنامه خراسان شمارۀ ۱۷۶۶۴