شش کلید طلایی برای داشتن تفکر نقاد | مجموعه یادداشتهای مدیریت تفکر (قسمت ۳۵ از ۱۶۴)
درادامۀ بحث تفکر نقاد، توجه شما خوانندگان را به شش نکتۀ کلیدی و کاربردی و مهم جلب میکنم:
۱. روحیۀ پرسشگری را در خود و دیگران تقویت کنید. همیشه برای درک دقیقتر مطالب، تعدادی سؤال مطرح کنید تا مطمئن شوید موضوع را بهدرستی فهمیدهاید.
۲. هر مطلب یا موضوع یا خبری را بهسادگی و بدون ارزیابی نپذیرید و رد نکنید. هم انکارکردن بیدلیل موضوع و هم قبولکردن بیدلیل آن، باعث تضعیف تفکر نقادانه میشود.
۳. شنوندهای فعال باشید. ابتدا با حوصله، حرفها را تا آخر بشنوید و سپس فکر کنید. آنگاه نظر دهید. بسیاری از اوقات بهدلیل شتابزدگی و خوبگوشنکردن مطالب، برداشتهایی کاملاً اشتباه صورت میگیرد.
۴. همیشه سعی کنید دیگران را با سؤالهای هدفمند و دقیق، به فکرکردن وادار کنید. مخصوصاً کودکان را تشویق کنید خوب فکر کنند. از آنها دربارۀ مسائل مختلف سؤال کنید.
۵. وقتی با دیدگاههای شما مخالفت میشود، خیلی خونسرد و آرام به نقدهای طرف مقابل گوش بدهید و با پرهیز از جدال و نزاع و قضاوتهای عجولانه و در فضای کاملاً منطقی و دوستانه، تبادل نظر کنید. لازم نیست همیشه دیگران نظرهای شما را قبول داشته باشند. همچنین معلوم نیست که همیشه دیدگاههای شما درست باشد.
۶. روحیۀ حقپذیری و تسلیم در مقابل حق را در خودتان تقویت کنید. سماجت و لجاجتنکردن در مقابل حرفی منطقی و سرعتبخشیدن به پذیرش اشتباهات و قبول حق، باعث افزایش رشد فکری و روحی و روانی انسان میشوند. آنها که پس از فهمیدن حق، در پذیرفتن و عملکردن به آن، چانه میزنند و وقت تلف میکنند، معمولاً در آینده در انتخابهای زندگی خود، مرتکب اشتباهات بزرگی میشوند و تمام موهبتهای الهی را هدر میدهند.
نویسنده: جلیل معماریانی
یکشنبه، ۱۶ آبان ۱۳۸۹، روزنامه خراسان شمارۀ ۱۷۶۹۳
