روشی علمی پیشگیری از خطا در تصمیمگیریها | مجموعه یادداشتهای مدیریت تفکر (قسمت ۷۰ از ۱۶۴)
در ادامۀ مباحث تفکر، به معرفی روشی ساده برای فکرکردن میپردازیم. یکی از خطاهایی که درهنگام فکرکردن وجود دارد، این است که اگر ما دربارۀ موضوعی، نظری داشته باشیم و بهاصطلاح پیشفرضی داشته باشیم، همین مسئله باعث میشود تا نتوانیم با شفافیت و صحت کامل به تحقیق و کندوکاو درآنباره بپردازیم.
در زندگی روزمرۀ ما، بارها و بارها اتفاق افتاده است که متوجه میشویم نظرمان دربارۀ چیزی اشتباه است؛ ولی بازهم بعد از پیبردن به اشتباهمان دوباره ناخودآگاه، با همان پیشفرض قبلی تصمیم میگیریم. همین مسئله باعث میشود که در مشاورهها و مشورتها نتیجۀ مطلوبی به دست نیاوریم یا اگر مشاور باشیم، ممکن است بهدلیل همین درگیری فکر، موفق نشویم مشورت درستی بدهیم.
یکی از روشهای بسیار ساده که به ما کمک میکند تا این خطای مهم را رفع کنیم، روشی است به نام «پی.ام.آی». این روش در بسیاری از مؤسسات آموزشی دنیا تدریس میشود. در این روش، به مخاطبان آموزش داده میشود دربارۀ موضوع، دید وسیعتر و آزادتری پیدا کنند. به همین منظور، به سه محور مهم توجه ویژهای میشود. «پی.ام.آی» ابزاری برای هدایت توجه است. شما در «پی.ام.آی» عمدتا توجهتان را ابتدا به نکات مثبت، سپس به نکات منفی و سرانجام به نکات جالب معطوف میکنید. این کار به روشی بسیار سنجیده و باانضباط، حداکثر در دو تا سه دقیقه انجام میگیرد.
P=plus پی: نکات مثبت
M=minus ام: نکات منفی
I=interesting آی: نکات جالب توجه
فرض کنید قرار است دربارۀ پیشنهاد یا تصمیم یا موضوعی فکر کنید و نظر بدهید. ابتدا سؤال کنید نکات مثبت آن کدام است. سپس، نکات منفی آن کدام است و بالاخره، نکات جالب آن کدام است. درواقع، شما با انجام این تمرین و طرح این سؤالات میآموزید که چگونه باید از کمند پیشفرضها رهایی یابید. یعنی دقیقاً همان چیزی که خیلیها در آن به خطا میروند.
حالا شما به چند تصمیم این هفتۀ خود فکر کنید و این سؤالات را دربارۀ آن بپرسید. با تعجب خواهید دید که فکرتان روانتر میشود. برای افزایش دیدتان به موضوع، این کار را امتحان کنید. انعطاف فکری و سیالسازی ذهن، ابزاری بسیار قدرتمند است که انشاءالله در آینده دراینزمینه بحثها و تمرینهایی تقدیم خواهم کرد. تا هفتۀ آینده دربارۀ هر تصمیم خود، اینگونه فکر کنید.
نویسنده: جلیل معماریانی
یکشنبه، ۱۶ مرداد ۱۳۹۰، روزنامه خراسان شمارۀ ۱۷۹۰۲