وقتی ظرفیت لازم در تفکر را نداریم | مجموعه یادداشتهای مدیریت تفکر (قسمت ۷۴ از ۱۶۴)
در ادامۀ مباحث هفتههای قبل، در این شماره به نکتهای بسیار مهم اشاره میکنیم. همانطورکه قبلاً هم ذکر کردیم، تفکر زمینهساز شناخت است و شناخت و معرفت نیز نیازمند شروط و زمینههای خاصی است.
کسیکه طالب علم و معرفت است، باید ظرفیت وجودی داشته باشد. بعضیوقتها ما تحمل آگاهیهای خودمان را نداریم. در این وضعیت خاص، فکرکردن به موضوع، جز خستگی چیزی را بهدنبال نمیآورد. فکرکردن به موضوع بدون زمینهسازی و ظرفیتسازی، باعث میشود انسان صدمه بخورد و در او بحران فکری یا یأس فکری ایجاد شود.
در هنگام فکرکردن، باید به تمام موضوعات مرتبط با آن فکر کرد تا موضوع خاص در سیستم معنا شود. برای نمونه، اگر میخواهیم به وظایفمان فکر کنیم، باید همزمان به چند وظیفه فکر کنیم. کسانیکه فقط به یک بخش از وظایف خود فکر میکنند، پسازمدتی دچار غرور حاصل از تخصص و تجربۀ خود میشوند. این باعث میشود که از بخشهای دیگر غافل شوند و همین مسئله باعث کمبود ظرفیت آنها میشود.
وقتی به مسئلهای خاص فکر میکنیم، باید به رابطههای آن نیز فکر کنیم و ابعاد مختلف موضوع را درنظر بگیریم. همیشه به آثار موضوع فکر کنید و عوامل تقویتکننده و تضعیفکنندۀ آن را درنظر بگیرید. به راهحلها فکر کنید. به موانع هم نظری بیفکنید. از همه مهمتر، به زمینههای اجرایی موضوع نیز فکر کنید.
تمرین:
به چند تصمیم سادۀ خود فکر کنید. به آثار و فواید و موانع و عوامل و مراحل و زمینههای اجرایی آن نیز چند دقیقه فکر کنید. دراینصورت، ضمن اینکه آمادگی بهتری پیدا میکنید، ظرفیت شما نیز افزایش مییابد.
نویسنده: جلیل معماریانی
یکشنبه، ۱۳ شهریور ۱۳۹۰، روزنامه خراسان شمارۀ ۱۷۹۲۳
