تفکر کوثری و کوثر تفکر | مجموعه یادداشتهای مدیریت تفکر (قسمت ۱۰۵ از ۱۶۴)
هفته گرامیداشت مقام زن را به مناسبت سالروز تولد حضرت فاطمه زهرا (سلاماللهعلیها) به تمام شما خوانندگان ارجمند به ویژه خواهران گرامی تبریک و تهنیت عرض میکنم.
در ادامه بحث تفکر در این قسمت با الهام از فکر و اندیشه حضرت به یک الگوی فکری اشاره میکنیم. همان طور که میدانید رفتار انسانها نشأت گرفته از افکار آنهاست. اگر فکر عوض شود نه تنها رفتار بلکه زندگی انسان هم تغییر میکند. ما به طور معمول در مناسبتهای مختلف فقط به تعظیم و تکریم ظاهری معصومین (علیهمالسلام) بسنده میکنیم؛ هر چند به عنوان تعظیم شعائر اسلامی؛ این یک ضرورت است و بسیاری اوقات در همان مسیر هم حق مطلب ادا نمیشود. اما به موازات این حرکت، آن چه بسیار ضروری به نظر میرسد الگوبرداری از فکر و بینش آنهاست. آنها دنیا را چگونه میدیدند؟ در برخورد با ناملایمات مختلف چگونه فکر میکردند؟ ریشه رشادتها و جوانمردیها و ایثار و عبودیت و حقپذیری آنها چه بود؟ کدامین فکر باعث این همه زیبایی و عظمت میشد؟
اغلب به این مباحث کمتر پرداخته میشود. برای احیای این نوع تفکر لازم است به سخنان و موضعگیریها،حالتها، آرمانها، دغدغهها، رنجها، دعاها و خواستههای آنها توجه کنیم. به راستی اگر از ما شیعیان سؤال کنند نگاه آن حضرت به دنیا چگونه بود و با این نگاه چه کردند، آیا یک جواب جدی و کاربردی داریم؟ آیا روش الگوبرداری و بهروزرسانی اندیشههای آنها را در زندگی خودمان آموختهایم؟ اصلا به ضرورت این نکته پیبردهایم؟ چند بار تا به حال برای یافتن پاسخ یک سؤال یا حل یک مشکل و مسئله زندگی به نهجالبلاغه، صحیفه سجادیه، صحیفه فاطمیه و مجموعه سخنان ایشان مراجعه کردهایم و جواب سؤالمان را گرفتهایم و با آن پاسخ زندگیمان را مدیریت کردهایم؟
در این راستا به یک مفهوم اشاره میکنیم که به طور معمول آن را درباره حضرت زهرا (سلاماللهعلیها) شنیدهایم؛ مفهوم کوثر.
مفهوم کوثر، خیر کثیر و کثیرالخیر است. این مفهوم با نعمت زیاد و امکانات کثیر، تفاوت دارد. کوثر بهرهبردارى زیاد از امکانات کم را هم شامل مىشود و همین نکته به ما مىآموزد که راز تمامیت و استمرار، در موقعیت مناسب و امکانات زیاد و نعمتهاى گسترده نیست. برخورد صحیح و موضعگیرى مناسب در هر موقعیتى، کوثر است و عامل استمرار و تمامیت و کمال.
کوثر در نعمتها نیست، بلکه در حالتها و موضعگیرىهاست. همین یک درس، برای تحول زندگی فردی، خانوادگی، اجتماعی و سیاسی ما کافی است. آنچه داریم مهم است؛ اما مهمتر این است که با آنچه داریم چه میکنیم؟ تا هفته آینده اگر فرصتی داشتید به این نکته فکر کنید که چقدر توفیق بهرهمندی و گسترش و زایش و تولید نعمتهای مختلف را داریم.
درسی که از حضرت فاطمه (سلاماللهعلیها) میگیریم این است که یک فاطمه است و تمام برکات هستی. به راستی من تا او چقدر فاصله دارم و چرا؟ به نعمتهای مادی و معنوی خودمان نگاه کنیم. تفکر کوثر این است که ببینیم کدامیک از نعمتهایمان عقیم مانده و دچار گندیدگی و پوسیدگی شده است. از کدامیک از آنها میتوان بهتر بهرهبرداری کرد. چگونه؟ چه برنامه و طرحی داریم؟ در مرتع زندگی من چند نفر به رویش رسیدهاند؟ نعمت امنیت، علم، قدرت، ثروت، اعتبار، سلامتی، عقل، عاطفه و صدها نعمت از این قبیل را مرور کنیم. پس کوثر و خیر کثیر را نباید در میان نعمتها و نعمتداران جستجو کنیم و نباید خیال کنیم آنها که امکانات را صاحب شدهاند استمرار و تمامیت را هم صاحب خواهند شد؛ این است تفکر کوثری.
سعادتمند باشید.
نویسنده: جلیل معماریانی
یکشنبه، ۲۴ اردیبهشت ۱۳۹۱، روزنامه خراسان شمارۀ ۱۸۱۱۷
